Μαγκουφάνα: Ποια ήταν η περιοχή με αυτό το όνομα που αποτελούσε εξοχικό προορισμό των Αθηναίων

Η Μαγκουφάνα, γνωστή σήμερα ως Πεύκη, υπήρξε ένας από τους πιο αγαπημένους εξοχικούς προορισμούς των Αθηναίων κατά τον 20ό αιώνα. Μόλις μισή ώρα από το κέντρο της Αθήνας, προσέφερε μια όαση πρασίνου και ηρεμίας, ιδανική για απόδραση από τη βουή της πόλης.

Η περιοχή της σημερινής Μαγκουφάνας ήταν στην αρχαιότητα μέρος του ιστορικού Δήμου των Αθμονέων, ενός από τους 12 δήμους της Αρχαίας Αθήνας. Οι Αθμονείς ήταν απόγονοι του βασιλιά Κέκροπα και οι ασχολίες τους ήταν η γεωργία, η κτηνοτροφία και η αγγειοπλαστική.

Σύντομα οι κάτοικοι της περιοχής ανέβηκαν και κατοίκησαν στα παρθένα τότε βοσκοτόπια της Μαγκουφάνας.

Η προέλευση του ονόματος Μαγκουφάνα

Η ονομασία “Μαγκουφάνα” έχει δύο κύριες θεωρίες προέλευσης. Η πιο διαδεδομένη αποδίδει το όνομα στην οικογένεια Μαγκαφά, Βυζαντινής καταγωγής, της οποίας οι απόγονοι εγκαταστάθηκαν στην Αττική τον 16ο αιώνα, όταν οι Οθωμανοί παραχώρησαν στους Μαγκαφάδες εκτάσεις στη βορειοδυτική Αττική, περιλαμβανομένης της περιοχής της σημερινής Πεύκης .

Μια άλλη, λιγότερο τεκμηριωμένη εκδοχή, αναφέρει ότι το όνομα προέρχεται από τη “Μαγκούφα Άννα“, μια κωφή και άρρωστη γυναίκα που εγκαταστάθηκε μόνη της στην περιοχή γύρω στο 1840 για να θεραπευτεί. Τα κατάφερε και έζησε στην περιοχή μέχρι τον θάνατό της. Ανεξακρίβωτη πληροφορία αναφέρει πως στο κτήμα Αργύρη κοντά στο Ηλιακό Χωριό βρέθηκε επιτύμβια πλάκα της “Άννας της Μαγκούφας”.

Μέχρι τη Μικρασιατική Καταστροφή του 1922, η Μαγκουφάνα ήταν μια κατάφυτη περιοχή με λίγες αγροικίες, ιδανική για εκδρομές και παραθερισμό. Μετά το 1922, πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία εγκαταστάθηκαν στην περιοχή, χτίζοντας τα πρώτα πλινθόκτιστα σπίτια, πολλά από τα οποία διατηρούνται μέχρι σήμερα στον συνοικισμό της Άνω Πεύκης .

Κατά τη δεκαετία του 1940, η περιοχή προσέλκυσε και άλλους κατοίκους, κυρίως από τον Πειραιά, που μετέτρεψαν τα εξοχικά τους σε μόνιμες κατοικίες. Το 1950, η Μαγκουφάνα αναγνωρίστηκε ως ξεχωριστή κοινότητα, αποσπώμενη από το Μαρούσι. Τέσσερα χρόνια αργότερα, το 1954, διοργανώθηκε διαγωνισμός για την εύρεση νέου ονόματος, καθώς το “Μαγκουφάνα” θεωρούνταν δυσάρεστο. Η ονομασία “Πεύκη” επικράτησε, εμπνευσμένη από τα πεύκα που κυριαρχούσαν στην περιοχή, και καθιερώθηκε επίσημα το 1960 με Προεδρικό Διάταγμα .

Η Πεύκη σήμερα

Σήμερα, η Πεύκη είναι ένα από τα πιο όμορφα προάστια της Αττικής, διατηρώντας το πράσινο και την ηρεμία που την χαρακτήριζαν από την εποχή της Μαγκουφάνας.