Από User:AntonyFragakis - Έργο αυτού που το ανεβάζει, CC BY 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=70776420
Advertisement

Ποιος δεν έχει ακούσει και σιγοτραγουδήσει τους υπέροχους στίχους από το “Τζιβαέρι”, το οποίο αποτελεί ένα από τα πιο όμορφα παραδοσιακά μας τραγούδια.. Τι είναι όμως το τζιβαέρι;

Πόσος πόνος κρύβεται στους στίχους του.. Το Τζιβαέρι είναι παραδοσιακό τραγούδι της ξενιτιάς με προέλευση από την Μικρά Ασία. Σε αυτό το τραγούδι εκφράζεται η αγάπη καθώς και ο πόνος που νιώθει η μάνα για το παιδί της που ξενιτεύτηκε και άφησε τον τόπο του πίσω.

Η φράση «Τζιβαέρι μου» δηλώνει τη μητρική αγάπη και σημαίνει θησαυρέ μου.

Advertisement

Ο καημός της μάνας είναι αβάσταχτος γιατί με τη δική της προτροπή ξενιτεύτηκε, για να βρει καλύτερες συνθήκες ζωής και να προκόψει. Τώρα όμως που της λείπει, νιώθει ενοχές και καταριέται την ξενιτιά, γιατί όλα τα καλά της δεν είναι ικανά να απαλύνουν τον πόνο της και να καλύψουν το κενό που δημιουργείται από την έλλειψη του αγαπημένου παιδιού της.

Η λέξη προέρχεται από την τουρκική cevahir, αραβική jawāhir (πληθυντικός jawhar) και σημαίνει πολύτιμος λίθος – πετράδι. Μεταφορικά είναι ο θησαυρός.

Τζιβαέρι μου, θησαυρέ μου, λέει λοιπόν το τραγούδι.

Ο δημιουργός του κομματιού είναι άγνωστος, βέβαια υπάρχει η θεωρία ότι το έχει γράψει ο Αριστείδης Μόσχος αλλά δεν έχει επιβεβαιωθεί. Το ακούσαμε πρώτη φορά το 1972 από την Δόμνα Σαμίου στον δίσκο της Ένα ταξίδι στην Ελλάδα με τη Δόμνα Σαμίου.

Μην το μπερδεύεις με το Τζιέρι

Υπάρχει όμως και το τζιέρι (τζιγιέρι), που αποτελεί κι αυτό προσφώνηση προσφιλούς μας προσώπου, αλλά δεν σημαίνει το ίδιο με το τζιβαέρι.

Το τζιέρι προέρχεται από την τουρκική λέξη ciğer (με ρίζες από την περσική cīgar = συκώτι) και σημαίνει στην κυριολεξία εντόσθιο, σπλάχνο.

Η ερμηνεία της Αρετής Κετιμέ

Η ερμηνεία της Χαρούλας Αλεξίου

Στίχοι

Αχ! Η ξενιτιά το χαίρεται
Τζιβαέρι μου
Το μοσχολούλουδο μου
σιγανά και ταπεινά

Αχ! Εγώ ήμουνα που το ‘στειλα
Τζιβαέρι μου
Με θέλημα δικό μου
σιγανά πατώ στη γη

Αχ! Πανάθεμά σε ξενιτιά
Τζιβαέρι μου
Εσέ και το καλό σου
σιγανά και ταπεινά

Αχ! Που πήρες το παιδάκι μου
Τζιβαέρι μου
και το ‘κανες δικό σου
σιγανά πατώ στη γη

Advertisement